Wymagania jakościowe dla paliw stałych — pełne tabele

Analiza · Weryfikacja: Wojciech Nowak · 18 listopada 2026 · Czas czytania: 13 min

Zweryfikowano u źródła: 18 listopada 2026. Każdy przepis sprawdzamy w tekście aktu — ustawy i rozporządzenia w ISAP, uchwały antysmogowe w dziennikach urzędowych województw i BIP-ach urzędów marszałkowskich. Linki do źródeł znajdziesz pod artykułem. Jak weryfikujemy przepisy

Jeżeli szukasz w internecie tabeli parametrów, jakie musi spełniać węgiel sprzedawany do domu, znajdziesz co najmniej trzy różne — i wszystkie będą wyglądały urzędowo. Powód jest prozaiczny: rozporządzenie o wymaganiach jakościowych dla paliw stałych zmieniano dwa razy, a stare wersje nie zniknęły z sieci razem z utratą mocy.

🔴 Trzy rozporządzenia, dwa uchylone
  • Dz.U. 2018 poz. 1890 (Minister Energii, 27.09.2018) — uchylone
  • Dz.U. 2022 poz. 2856 (Minister Klimatu i Środowiska, 23.12.2022) — uchylone przez § 7 rozporządzenia z 2024 r.
  • Dz.U. 2024 poz. 1618 (Minister Przemysłu oraz Minister Klimatu i Środowiska, 4.11.2024) — obowiązujące, weszło w życie 8 listopada 2024 r.

Każda tabela parametrów przepisana z dwóch pierwszych pozycji opisuje stan prawny, który już nie istnieje — a różnice nie są kosmetyczne.

Co się zmieniło między 2022 a 2024

Na przykładzie węgla kostka widać skalę zaostrzenia:

ParametrDz.U. 2022 poz. 2856
(uchylone)
Dz.U. 2024 poz. 1618
(tabela nr 1)
Zawartość popiołu Ar, maks.12,00%10,00%
Siarka całkowita Str, maks.1,70%1,20%
Wartość opałowa Qir, min.22,00 MJ/kg24,00 MJ/kg
Wilgoć całkowita Wtr, maks.20,00%15,00%

Dla groszku zmiana jest jeszcze większa: popiół z 14,00% na 10,00%, wartość opałowa z 21,00 na 24,00 MJ/kg, a zdolność spiekania RI z 90,00 na 60,00. To nie jest ten sam produkt.

Pełne tabele z załącznika — stan na dziś

Poniżej wszystkie dziewięć tabel z załącznika do Dz.U. 2024 poz. 1618. Pamiętaj, że dla kostki, orzecha i groszku do 30 czerwca 2027 r. obowiązują łagodniejsze wartości przejściowe z § 4 i § 5 — opisujemy je w dalszej części.

Tabela nr 1 — węgiel kostka (63÷200 mm)

ParametrSymbolJednostkaMin.Maks.
Zawartość popiołuAr%–10,00
Zawartość siarki całkowitejStr%–1,20
Wartość opałowaQirMJ/kg24,00–
Wymiar ziarna–mm63,00200,00
Zawartość podziarna–%0,0010,00
Zawartość nadziarna–%0,0010,00
Zawartość wilgoci całkowitejWtr%–15,00

Tabela nr 2 — węgiel orzech (25÷80 mm)

ParametrSymbolJednostkaMin.Maks.
Zawartość popiołuAr%–10,00
Zawartość siarki całkowitejStr%–1,20
Wartość opałowaQirMJ/kg24,00–
Wymiar ziarna–mm25,0080,00
Zawartość podziarna–%0,0010,00
Zawartość nadziarna–%0,0010,00
Zawartość wilgoci całkowitejWtr%–15,00

Tabela nr 3 — węgiel orzech standard dla kotłów klasy 3, 4, 5 lub ekoprojekt

ParametrSymbolJednostkaMin.Maks.
Zawartość popiołuAr%–7,00
Zawartość siarki całkowitejStr%–0,80
Wartość opałowaQirMJ/kg25,00–
Wymiar ziarna–mm25,0080,00
Zawartość podziarna–%0,0010,00
Zawartość nadziarna–%0,0010,00
Zawartość wilgoci całkowitejWtr%–11,00

Tabela nr 4 — węgiel groszek (5÷40 mm)

ParametrSymbolJednostkaMin.Maks.
Zawartość popiołuAr%–10,00
Zawartość siarki całkowitejStr%–1,20
Wartość opałowaQirMJ/kg24,00–
Zdolność spiekaniaRI––60,00
Wymiar ziarna–mm5,0040,00
Zawartość podziarna–%0,0010,00
Zawartość nadziarna–%0,005,00
Zawartość wilgoci całkowitejWtr%–15,00

Tabela nr 5 — groszek premium (5÷31,50 mm) dla kotłów klasy 3, 4, 5 lub ekoprojekt

ParametrSymbolJednostkaMin.Maks.
Zawartość popiołuAr%–7,00
Zawartość siarki całkowitejStr%–0,80
Wartość opałowaQirMJ/kg25,00–
Zdolność spiekaniaRI––25,00
Wymiar ziarna–mm5,0031,50
Zawartość podziarna–%0,0010,00
Zawartość nadziarna–%0,005,00
Zawartość wilgoci całkowitejWtr%–11,00

Tabela nr 6 — węgiel miał plus (3÷31,50 mm), bez domieszek mułów i flotokoncentratów

ParametrSymbolJednostkaMin.Maks.
Zawartość popiołuAr%–12,00
Zawartość siarki całkowitejStr%–1,20
Wartość opałowaQirMJ/kg24,00–
Zdolność spiekaniaRI––25,00
Wymiar ziarna–mm3,0031,50
Zawartość podziarna–%–15,00
Zawartość nadziarna–%0,005,00
Zawartość wilgoci całkowitejWtr%–15,00

Tabela nr 7 — węgiel antracyt

ParametrSymbolJednostkaMin.Maks.
Zawartość popiołuAr%–8,00
Zawartość części lotnychVdaf%–10,00
Wartość opałowaQirMJ/kg32,00–
Zdolność spiekaniaRI––5,00
Zawartość wilgoci całkowitejWtr%1,003,00

Tabela nr 8 — paliwa z przeróbki termicznej węgla kamiennego

ParametrSymbolJednostkaMin.Maks.
Zawartość popiołuAr%–15,00
Zawartość części lotnychVdaf%–10,00
Zawartość siarki całkowitejStr%–0,60
Wartość opałowaQirMJ/kg26,00–

Tabela nr 9 — paliwa z przeróbki termicznej węgla brunatnego

ParametrSymbolJednostkaMin.Maks.
Zawartość popiołuAr%–12,00
Zawartość siarki całkowitejStr%–1,20
Wartość opałowaQirMJ/kg12,00–
Wymiar ziarna–mm5,00185,00
Zawartość podziarna–%0,0010,00
Zawartość nadziarna–%0,0010,00
Zawartość wilgoci całkowitejWtr%–35,00

Okres przejściowy — co obowiązuje do 30 czerwca 2027

Paragrafy 4 i 5 wprowadzają łagodniejsze wartości dla trzech najpopularniejszych sortymentów. To one obowiązują dziś, nie pełne wartości z tabel.

SortymentOkresPopiół maks.Siarka maks.Wart. opał. min.Inne
Kostka i orzech1.12.2024 – 30.06.202512,00%1,70%22,00 MJ/kgwilgoć ≤18,00%
1.07.2025 – 30.06.202711,00%1,40%23,00 MJ/kg–
od 1.07.202710,00%1,20%24,00 MJ/kgwilgoć ≤15,00% (tab. 1 i 2)
Groszek1.12.2024 – 30.06.202512,00%1,50%23,00 MJ/kgwilgoć ≤18,00%, RI ≤90,00
1.07.2025 – 30.06.202711,00%1,40%23,00 MJ/kgRI ≤90,00
od 1.07.202710,00%1,20%24,00 MJ/kgwilgoć ≤15,00%, RI ≤60,00 (tab. 4)

Skok 1 lipca 2027 r. jest realny, zwłaszcza dla groszku — obniżenie dopuszczalnej zdolności spiekania RI z 90,00 do 60,00 wyklucza część węgli, które dziś są w sprzedaży. Rozwinęliśmy to w osobnym tekście: węgiel od lipca 2027.

Daty końcowe tabel — § 6

Element, o którym pisze się najmniej, a który jest w rozporządzeniu wprost. § 6 wyznacza, do kiedy stosuje się poszczególne tabele:

TabelaCzego dotyczyStosuje się do
nr 9paliwa z przeróbki termicznej węgla brunatnego30 czerwca 2027 r.
nr 6węgiel miał plus30 czerwca 2029 r.
nr 1, 2 i 4węgiel kostka, orzech, groszek30 czerwca 2031 r.

Tabele nr 3, 5, 7 i 8 — czyli sortymenty „standard" dla kotłów klasy 3–5 i spełniających ekoprojekt, antracyt oraz paliwa z przeróbki termicznej węgla kamiennego — nie mają daty końcowej.

Co nastąpi po tych datach, rozporządzenie nie reguluje. Nie rozstrzygamy więc, czy oznacza to wycofanie tych sortymentów z obrotu dla gospodarstw domowych, czy zapowiedź kolejnej nowelizacji — przepis wyznacza datę i na tym poprzestaje. Warto jednak zauważyć kierunek: najpóźniejsze daty mają sortymenty przeznaczone dla nowoczesnych kotłów, a najwcześniejsze — paliwa najniższej jakości.

Dopuszczalne odchylenie — § 2

Przy kontroli stosuje się tolerancję pomiarową. Odchylenie od wymagań nie może być większe niż:

To tolerancja metody badawczej, nie dodatkowy margines dla sprzedawcy — paliwo deklarowane tuż przy granicy nadal jest paliwem na granicy.

Jak czytać świadectwo jakości z tymi tabelami

Świadectwo jakości, które sprzedawca ma obowiązek Ci przekazać, podaje wartości parametrów oraz informację o wymaganiach jakościowych dla danego paliwa (art. 6d ustawy). Masz więc komplet do porównania: liczby z partii obok progów z tabeli.

Na co patrzeć w pierwszej kolejności:

  1. Rodzaj paliwa i sortyment — to on wskazuje właściwą tabelę. „Węgiel orzech" to tabela nr 2 albo nr 3, zależnie od tego, czy jest to wersja standard dla kotłów klasy 3–5.
  2. Wartość opałowa — bezpośrednio przekłada się na to, ile ton potrzebujesz na sezon. Różnica między 22 a 25 MJ/kg to kilkanaście procent zapotrzebowania.
  3. Popiół — ile będziesz wybierał z paleniska i ile zostanie Ci odpadu.
  4. Siarka — korozja przewodu kominowego i emisja SO₂.
  5. Wilgoć — płacisz za wodę; różnica między 11% a 18% jest odczuwalna w rachunku.

Szczegóły dokumentu i co zrobić, gdy sprzedawca go nie wydaje: świadectwo jakości paliwa stałego.

📌 Dwie warstwy przepisów o paliwie

1. Prawo obrotu (ustawa o jakości paliw + to rozporządzenie) — określa, co wolno sprzedać. Adresat: sprzedawca. 2. Uchwała antysmogowa — określa, czym wolno palić na danym obszarze. Adresat: użytkownik. Paliwo w pełni zgodne z tabelą może być paliwem, którym w Twoim województwie palić nie wolno — tak jest np. w Krakowie, gdzie zakazane są wszystkie paliwa stałe.

Co grozi za sprzedaż paliwa niespełniającego tabel

Wprowadzanie do obrotu paliw stałych niespełniających wymagań jakościowych to przestępstwo z art. 34a ustawy: grzywna od 50 000 zł do 500 000 zł albo pozbawienie wolności do lat 3, a przy mieniu znacznej wartości grzywna od 100 000 zł do 1 000 000 zł. Niewystawienie świadectwa jakości albo podanie w nim parametrów niezgodnych ze stanem faktycznym to odrębna kara pieniężna (art. 35a pkt 9): od 10 000 zł do 25 000 zł, a przy wartości paliwa powyżej 200 000 zł — od 25 001 zł do 100 000 zł (art. 35c ust. 5). Wymierza ją wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej.

Czego te tabele nie obejmują

Rozporządzenie dotyczy paliw z art. 2 ust. 1 pkt 4a lit. a i b ustawy — węgla kamiennego, brykietów i peletów zawierających co najmniej 85% węgla kamiennego oraz paliw powstałych z przeróbki termicznej węgla. Nie obejmuje drewna kawałkowego, brykietu drzewnego ani pelletu drzewnego.

Biomasa drzewna ma własne rozporządzenie. Od 24 maja 2025 r. obowiązuje rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 8 maja 2025 r. w sprawie wymagań jakościowych dla biomasy pozyskanej z drzew i krzewów (Dz.U. 2025 poz. 618) — określa parametry dla brykietu i pelletu wprowadzanych do obrotu dla gospodarstw domowych i instalacji poniżej 1 MW. Tabele podajemy w artykułach o pellecie i brykiecie. Drewna kawałkowego to rozporządzenie nie obejmuje.

Dla biomasy drzewnej kluczowy jest limit wilgotności 20% z uchwał antysmogowych — opisaliśmy go w tekście o wilgotności drewna opałowego. Paliwa objęte zakazem obrotu (muły, flotokoncentraty, węgiel brunatny, paliwa niesortowane) nie mają tabel, bo nie wolno ich sprzedawać w ogóle — zob. muły i flotokoncentraty oraz węgiel brunatny.

Powiązane artykuły

Źródła

Artykuł informacyjny. Stan prawny: listopad 2026. Nie stanowi porady prawnej. Podstawa prawna: rozporządzenie Ministra Przemysłu oraz Ministra Klimatu i Środowiska z 4 listopada 2024 r. w sprawie wymagań jakościowych dla paliw stałych (Dz.U. 2024 poz. 1618), wydane na podstawie art. 3a ust. 2 ustawy z 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw.

Sprawdź przepisy dla swojego regionu

Parametry paliwa to jedna warstwa. Druga to uchwała antysmogowa Twojego województwa.

🔍 Sprawdź w 30 sekund