Ubezpieczyciel odmówił wypłaty — bo brakowało przeglądu komina
Analiza · 8 marca 2026 · Czas czytania: 12 min
Wyobraź sobie: pożar w Twoim domu. Straty na setki tysięcy złotych. Składasz wniosek o odszkodowanie z polisy ubezpieczeniowej. Ubezpieczyciel odmawia wypłaty. Powód? Brak aktualnego przeglądu kominiarskiego. To nie jest scenariusz fikcyjny — to się dzieje w Polsce regularnie.
Jak to możliwe?
Większość polis ubezpieczeniowych na dom zawiera w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia (OWU) klauzulę o treści zbliżonej do poniższej:
„Zakład ubezpieczeń nie odpowiada za szkody wynikające z nieprzestrzegania przez Ubezpieczonego obowiązujących przepisów, w szczególności prawa budowlanego, w tym niewykonania przeglądów technicznych, okresowych kontroli i czyszczenia przewodów kominowych — o ile miało to wpływ na powstanie lub rozmiar szkody."
Ta ostatnia fraza jest kluczowa i w wielu przypadkach decyduje o tym, czy dostaniesz odszkodowanie, czy nie.
Co mówią wyroki sądowe?
Wyrok Sądu Najwyższego (II CKN 1120/98)
Sąd Najwyższy w wyroku z 12 września 2000 r. stwierdził, że ubezpieczyciel może odmówić wypłaty tylko wtedy, gdy wykaże związek przyczynowy między zaniedbaniem ubezpieczonego a powstaniem szkody. Ciężar dowodu spoczywa na ubezpieczycielu. Innymi słowy: to nie Ty musisz udowadniać, że przegląd by nie pomógł — to ubezpieczyciel musi udowodnić, że pomógłby.
Sprawa SO Częstochowa (I C 425/14)
Właściciel domu, którego budynek spłonął wskutek pożaru sadzy w kominie, złożył pozew o odszkodowanie ponad 200 000 zł. Ubezpieczyciel odmówił wypłaty, twierdząc, że właściciel zaniedbał przeglądy. Sąd przyznał odszkodowanie — bo wcześniejsze czyszczenie komina przez mistrza kominiarskiego nie wykazało zagrożeń. Protokół był kluczowym dowodem na korzyść właściciela.
Sprawa SO Olsztyn (I C 937/20)
Ubezpieczyciel odmówił wypłaty po pożarze domu i dwóch budynków gospodarczych. Argumentował brakiem corocznych przeglądów przewodów kominowych. Sprawa trafiła do sądu — ubezpieczyciel podniósł zarzut „rażącego niedbalstwa" i żądał obniżenia odszkodowania o 50%. Sąd analizował, czy brak przeglądu miał bezpośredni wpływ na powstanie pożaru.
Kiedy ubezpieczyciel MOŻE odmówić?
- Gdy pożar powstał z przyczyny bezpośrednio związanej z kominem (zapalenie sadzy, nieszczelność), a przegląd nie był aktualny
- Gdy między ostatnim przeglądem a szkodą upłynął znaczny okres (3–5 lat bez kontroli)
- Gdy OWU polisy wyraźnie wymieniają brak przeglądu jako podstawę wyłączenia odpowiedzialności
- Gdy zaniedbanie właściciela kwalifikuje się jako rażące niedbalstwo (art. 827 §1 k.c.)
Kiedy NIE MOŻE odmówić?
- Gdy przyczyna pożaru nie miała związku z kominem (zwarcie elektryczne, zaprószenie ognia od świecy) — nawet jeśli brak przeglądu kominiarskiego
- Gdy przegląd był wykonany, ale minął termin kolejnego — a stan komina się nie zmienił
- Gdy klauzula OWU jest niejasna lub dwuznaczna — sądy interpretują wątpliwości na korzyść ubezpieczonego (wyrok SA Łódź I ACr 37/96)
Ile to kosztuje w praktyce?
| Przegląd kominiarski | Potencjalna strata |
|---|---|
| Roczny przegląd: 150–350 zł | Średnia wartość domu: 400 000–800 000 zł |
| Czyszczenie komina: 70–150 zł | Średnie odszkodowanie pożarowe: 100 000–300 000 zł |
| Razem rocznie: ~300–500 zł | Ryzyko odmowy: nawet 800 000 zł |
Przegląd kominiarski kosztuje mniej niż jedna rata ubezpieczenia. A bez niego ta rata może okazać się wyrzuceniem pieniędzy w błoto.
Co powinieneś zrobić już teraz?
- Sprawdź datę ostatniego przeglądu — jeśli nie pamiętasz, prawdopodobnie jest nieaktualny
- Zamów przegląd kominiarski — znajdź kominiarza w swoim regionie
- Sprawdź OWU swojej polisy — poszukaj klauzul o „przeglądach technicznych" i „czyszczeniu przewodów kominowych"
- Przechowuj protokoły — od września 2023 r. obowiązuje e-protokół w CEEB, ale zachowaj też własne kopie
- Sprawdź legalność kominka — weryfikator podpowie, czy Twoje urządzenie jest zgodne z przepisami